Πάργα: Ο θρύλος της Παναγίας που «επέστρεφε» στο Νησάκι και το έθιμο που ζωντανεύει κάθε Αύγουστο
Μία από τις πιο ιδιαίτερες και βαθιά ριζωμένες παραδόσεις της Πάργας αναβιώνει κάθε Αύγουστο, με την Ιερά Εικόνα της Κοιμήσεως της Θεοτόκου να μεταφέρεται διά θαλάσσης από την πόλη στο εμβληματικό Νησάκι της Παναγίας, συνοδευόμενη από δεκάδες καΐκια και σκάφη.
Η θαλάσσια μεταφορά πραγματοποιείται στις 6 Αυγούστου. Η εικόνα ξεκινά από τον Ιερό Ναό Αγίων Αποστόλων Πάργας και, μετά τον Εσπερινό και τη λιτάνευσή της προς το παραλιακό μέτωπο, τοποθετείται σε στολισμένο καΐκι.
Τουριστικά και ιδιωτικά σκάφη τη συνοδεύουν στον σύντομο διάπλου του όρμου μέχρι το Νησάκι, δημιουργώντας μια από τις πιο χαρακτηριστικές εικόνες του καλοκαιριού στην Πάργα.
Ο παλιός θρύλος της εικόνας

Με το Νησάκι και την εικόνα της Παναγίας συνδέεται ένας παλιός τοπικός θρύλος, ο οποίος έχει διατηρηθεί μέσα από την προφορική παράδοση των κατοίκων.
Σύμφωνα με την παράδοση και όχι με επιβεβαιωμένη ιστορική καταγραφή, την εποχή που οι κάτοικοι της περιοχής ζούσαν ακόμη στην Παλιόπαργα, ένας βοσκός βρήκε στο μικρό νησί μια εικόνα της Παναγίας και τη μετέφερε στον οικισμό.
Η εικόνα, όμως, φέρεται να εξαφανίστηκε και να βρέθηκε ξανά στο Νησάκι. Οι κάτοικοι την επέστρεψαν για δεύτερη φορά στη στεριά, αλλά, κατά τον θρύλο, το ίδιο γεγονός επαναλήφθηκε.
Η επαναλαμβανόμενη «επιστροφή» της εικόνας θεωρήθηκε από τους κατοίκους ως σημάδι ότι η Παναγία είχε επιλέξει το συγκεκριμένο σημείο και εκεί οικοδομήθηκε το εκκλησάκι προς τιμήν της.
Στην παργινή προφορική παράδοση συναντάται επίσης αφήγηση που συνδέει εικόνα της Παναγίας με τη μετακίνηση των κατοίκων από την Παλιόπαργα προς τη σημερινή θέση της πόλης. Και αυτή η εκδοχή, ωστόσο, αποτελεί μέρος της τοπικής λαϊκής παράδοσης και δεν μπορεί να παρουσιαστεί ως τεκμηριωμένο ιστορικό γεγονός.
Η εικόνα παραμένει στο Νησάκι μέχρι το τέλος Αυγούστου
Μετά τη θαλάσσια λιτανεία της 6ης Αυγούστου, η εικόνα παραμένει στον ναΐσκο της Κοιμήσεως της Θεοτόκου κατά την περίοδο του Δεκαπενταύγουστου.
Η επιστροφή της στον Ιερό Ναό Αγίων Αποστόλων πραγματοποιείται στις 29 Αυγούστου, ολοκληρώνοντας έναν ιδιαίτερο θρησκευτικό κύκλο που αποτελεί εδώ και χρόνια μέρος της τοπικής παράδοσης της Πάργας.
Το Νησάκι, διαχρονικό σύμβολο της Πάργας
Το Νησάκι της Παναγίας αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της ιστορικής και οπτικής ταυτότητας της πόλης. Πάνω του βρίσκεται ο μικρός ναΐσκος, ενώ σώζεται και γαλλικό οχυρό που κατασκευάστηκε το 1808, σε μια περίοδο κατά την οποία η θέση του νησιού είχε ιδιαίτερη σημασία για τον έλεγχο του όρμου.
Θρησκευτική πίστη, τοπική παράδοση, ιστορία και θάλασσα συναντώνται κάθε Αύγουστο σε ένα από τα πιο χαρακτηριστικά έθιμα της Πάργας.
Και κάθε φορά που η εικόνα διασχίζει τον όρμο με τη συνοδεία των καϊκιών, το Νησάκι της Παναγίας υπενθυμίζει ότι δεν αποτελεί μόνο ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα και φωτογραφημένα σημεία της πόλης, αλλά ένα ζωντανό κομμάτι της μνήμης και της παράδοσης της Πάργας.